Paalala tungkol sa mga spoiler: Tinatalakay rito ang mga magulang ni Chihiro, ang pinsala ni Haku at ang paglalakbay sa tren sa bandang huli ng pelikula.
Hindi mukhang alam ni Chihiro ang ginagawa niya kapag naririnig mo siya sa unang pagdating niya sa daigdig ng mga espiritu. Bahagi iyon ng sarap ng pagsubaybay sa kanya: may puwang pa siyang maging panatag.
Pero madaling hindi mapansin ang trabahong nasa likod ng boses na iyon. Isang panayam sa wikang Hapones kay Rumi Hiiragi, na nagbigay ng boses kay Chihiro sa orihinal na pelikula, ang nagbibigay ng silip sa trabahong iyon. Nagdaragdag naman ng ibang pananaw, mula sa nobelistang si Tomihiko Morimi, ang siping inilabas ng isang tagapaglathalang Hapones.
Sa mga tiyak na detalye, mas madaling marinig ang pagsisikap ni Chihiro; sa isang pagbabasang malinaw na iniuugnay sa may-akda nito, sulit balikan ang kanyang paglalakbay. Ang salaysay ni Hiiragi ay isang paggunita na inilathala noong 2023, hindi transkripsiyon ng sesyon ng pagrekord. Interpretasyon ang pagbasa ni Morimi, hindi pahayag ng mga intensiyon ni Miyazaki.
Nagsimula ang kanyang awdisyon sa pagkalito, hindi sa isang buong larawan ni Chihiro
Naalala ni Hiiragi na nagsumite siya ng rekording sa cassette nang walang panayam. Kaunti lang ang alam niya tungkol sa kuwento, kaya ang mga linyang ibinigay sa kanya ang pinagbatayan niya sa halip na isang detalyadong pag-unawa sa pelikula. 1
Maraming naipapakita ang panimulang iyon tungkol sa pangunahing tauhang ito. Sa pagkukuwento ni Hiiragi, hindi pagpapakita ng lahat ng magiging katangian ni Chihiro ang awdisyon. Nagsimula ito sa mga reaksiyon ng isang batang hindi mapakali.
Hindi natin dapat gawing teorya ng pagpili ng artista ang pagkakatulad na iyon. Hindi pinatutunayan ng panayam kung bakit siya pinili ni Miyazaki. Gayunman, magandang daan ito sa pag-unawa sa pagganap: pakinggan ang isang taong tumutugon bago pa niya maipaliwanag ang nangyayari.
Nagmula ang boses sa pagkaasiwa, mga reaksiyon at isang dahilan para tumulong
Ayon kay Hiiragi, nakita niya ang sarili sa pagiging malamya ni Chihiro, at nakatulong iyon para maging natural ang kanyang pagganap. May mga bahaging punô rin ng bantas sa iskrip na kailangan niyang gawing mga tunog. Para sa isang pagbagsak, inisip niya kung paano siya mismo tutugon. 23
May isa pa siyang naaalalang balakid: hindi niya alam ang engacho, kaya ipinaliwanag ni Miyazaki ang ekspresyon at kilos nito. Karanasan iyon ng isang tagaganap, hindi katibayan na hindi iyon alam ng lahat ng batang Hapones. Hindi pinatutunayan ng panayam ang kasaysayan ng ekspresyong iyon. 2
At praktikal ang payo ng direktor, ayon sa kanyang paggunita: nagsisikap si Chihiro na tulungan ang kanyang mga magulang at si Haku. Nagbibigay ang salaysay na iyon ng layunin sa pagsisikap. Hindi nito pinatutunayang ibinatay si Chihiro kay Hiiragi, at hindi ito nagbibigay ng lihim na kodigo para sa iskrip. 2
Kapag pinagsama, ginagawa ng mga detalyeng ito na sulit pakinggan nang mabuti ang pagganap: ang tunog bago mabuo ang isang pangungusap, ang hirap ng isang salitang hindi pamilyar, ang kagyat na pagnanais na tumulong. Mga mungkahi iyon sa pakikinig, hindi dagdag na mga katotohanan tungkol sa produksiyon.
Muling nirekord ang boses niya sa bandang huli upang maging mas panatag
Malapit sa dulo ng panayam lumilitaw ang pinakakapansin-pansing detalye. Naalala ni Hiiragi na bumalik siya humigit-kumulang isang buwan bago ipalabas ang pelikula upang muling irekord ang bahaging nagsisimula sa pagtulong ni Chihiro sa nasaktang si Haku hanggang sa wakas. Ayon sa kanya, gusto ni Miyazaki ng mas panatag na boses sa bandang huli upang maipahayag ang pag-unlad ni Chihiro. 3
Hindi dapat paliitin ang paglalarawang Hapones sa “mas malalim na boses.” Hindi katulad ng taas o baba ng tono ang pagiging panatag, at hindi sinasabi ng salaysay na ito na muling nirekord ang buong pelikula.
Sa muling panonood, kapaki-pakinabang itong tanong sa pakikinig: ano ang tunog ng boses ni Chihiro kapag sinusubukan na niyang kumilos, kumpara sa unang pagtatangka niyang umunawa? Hindi mo kailangang ituring ang bawat pagkakaiba na isang dokumentadong utos ng direktor. Nagbibigay lang ang salaysay tungkol sa muling pagrekord ng dahilan para mas bigyang-pansin ang boses.
Binabasa ng isang nobelistang Hapones ang biyahe sa tren bilang ikalawang paglalakbay
Sa pambungad na bahaging may mga larawan ng Ghibli’s Textbook 12: Spirited Away, inilalarawan ni Morimi na dumaraan si Chihiro sa dalawang paglalakbay. Una, pumapasok siya sa daigdig ng paliguan; kalaunan, nagpapatuloy siya sakay ng tren matapos makapagtatag ng bagong realidad roon. 4
Pagbasa ito ng isang nobelista, hindi katotohanan tungkol sa produksiyon. Nasa pagbabago ng pananaw na iniaalok nito ang halaga nito. Sa halip na ituring ang biyahe sa tren na isang mas tahimik na pagitan lang, isipin kung ano ang ibig sabihin ng pag-alis sa isang lugar matapos matutuhang mamuhay roon.
Hindi mo kailangang sumang-ayon kay Morimi para maging kapaki-pakinabang ang tanong. Ang isang magandang interpretasyon ay nagbibigay ng isang ideyang masusubok mo sa mismong akda, sa halip na hilinging tanggapin mo ang isang nakatagong sagot.
Maaaring matakot, maging asiwa at maging determinado si Chihiro nang hindi kinakansela ng mga katangiang iyon ang isa’t isa. Nag-aalok ang mga sangguniang ito ng mga paraan ng pakikinig at mga tanong na madadala sa susunod na panonood.
Sa susunod na panonood, makinig muna bago maghanap ng lihim. Maraming mapapansin sa paraan ng pagharap niya sa susunod na sandali.
Mga sanggunian
1 Nana Naka, panayam kay Rumi Hiiragi, Bunshun Online, Enero 6, 2023, pahina 1: https://bunshun.jp/articles/-/59910
2 Ang parehong panayam, pahina 3, mga sagot tungkol sa iskrip, payo ng direktor at engacho: https://bunshun.jp/articles/-/59910?page=3
3 Ang parehong panayam, pahina 4, mga sagot tungkol sa pagganap at muling pagrekord: https://bunshun.jp/articles/-/59910?page=4
4 Ghibli’s Textbook 12: Spirited Away, mga patnugot mula sa Studio Ghibli at Bunshun Bunko, 2016, ISBN 9784168120114. Opisyal na sipi mula sa tagapaglathala, pambungad na seksiyon ni Tomihiko Morimi; mga larawan 2 at 9 sa sipi, hindi nakikita ang nakalimbag na mga numero ng pahina: https://books.bunshun.jp/list/browsing/9784168120114